Czy osteoporozę można wyleczyć?

„Nie, osteoporozy nie można wyleczyć”. (Źródło: Medistore). „Osteoporoza jest chorobą, której niestety nie możemy całkowicie wyleczyć”. (Źródło: Pacjent.gov). „Niestety, nie można całkowicie wyleczyć osteoporozy”. (Źródło: ALAB). Czyżbym po tym superkrótkim wstępie, cytującym fragmenty artykułów z pierwszej strony wyników wyszukiwania Google’a na hasło czy osteoporozę można wyleczyć, mogła zakończyć publikację i pozwolić czytelnikom się rozejść? A może warto zostać, ponieważ istnieje inna, pozytywna odpowiedź na tytułowe pytanie?

Aby nie trzymać Cię dłużej w niepewności – tak, osteoporozę można wyleczyć. Wszystko zależy od jej rodzaju, o czym na szczęście autorzy artykułów innych niż zacytowane wyżej byli skłonni wspomnieć. Napisałam o tym również ja, a miało to miejsce w publikacji: Wyleczyłam osteoporozę!!! Badania na osteoporozę i leczenie osteoporozy po zaburzeniach odżywiania. Jeżeli masz ochotę przeczytać o moim leczeniu osteoporozy po anoreksji i zapoznać się ze wskazówkami, odsyłam do tamtego artykułu. A jeśli interesuje Cię skrótowiec z odpowiedzią na pytanie, czy osteoporozę można wyleczyć, a także poradami, jak to zrobić, jesteś we właściwym miejscu – czytaj dalej.

Czy osteoporozę można wyleczyć? TAK/NIE

Cytaty takie jak ukazane we wstępie, a także opinie części specjalistów, są mi solą w oku. Nie tylko podają czytelnikowi błędną informację, ale także odbierają nadzieję, co może być nawet gorsze w skutkach. Jeżeli powszechnie znana choroba ma mniej popularne odmiany, ich świadomość w społeczeństwie jest nikła. Zresztą co tam społeczeństwo, przecież przeciętny człowiek nie ma obowiązku posiadać rzadkiej wiedzy medycznej. Znacznie bardziej martwi mnie ograniczona świadomość wśród ekspertów, w tym lekarzy.

Jak to, taka młoda i ma osteoporozę?

Nie, to niemożliwe, w tym wieku nie ma się osteoporozy.

Proszę się nie przejmować osteoporozą, to dopiero po menopauzie.

A jednak, jestem tu i mam osteoporozę. A raczej miałam – bo tak, osteoporozę można wyleczyć.

Czy można wyleczyć osteoporozę? NIE, ale…

Aby zrozumieć niuanse odpowiedzi na pytanie, czy można wyleczyć osteoporozę, trzeba poznać rodzaje tej choroby. Po pierwsze istnieją osteoporoza pierwotna i osteoporoza wtórna. Po drugie w ramach osteoporozy wtórnej występuje specyficzny typ: osteoporoza jatrogenna (polekowa, np. posteroidowa), której powodem jest długotrwałe przyjmowanie leków sprzyjających osłabieniu kości. I wreszcie po trzecie istnieje szereg bardzo zróżnicowanych przyczyn wywołujących zarówno osteoporozę pierwotną, jak i osteoporozę wtórną.

Osteoporoza pierwotna najczęściej pojawia się na skutek „wieku”, co w rzeczywistości oznacza wachlarz zmian spowodowanych starzeniem się organizmu, takich jak duże zmiany hormonalne. Szczególnie istotne są hormony płciowe, w tym estrogeny, dlatego osteoporozy pierwotnej doświadczają znacznie częściej kobiety (po menopauzie) niż mężczyźni. Dodatkowe czynniki pogłębiające osteoporozę pierwotną to m.in. dieta z niewystarczającą ilością wapnia, niedobór witaminy D (którą w polskich warunkach klimatycznych powinno się suplementować!), stosowanie używek (od tytoniu, przez alkohol, po nadmiar kawy), brak ruchu.

Czy osteoporozę pierwotną można wyleczyć? Dopiero na tak postawione pytanie da się odpowiedzieć: nie. Natomiast zaznaczam, że bazuję na oficjalnych materiałach medycznych. Nie zagłębiałam się w temat, toteż nie chcę nikomu definitywnie odebrać nadziei. Propaguję wychodzenie z zaburzeń odżywiania, głównie anoreksji, co w większości przypadków wiąże się z cofaniem osteoporozy wtórnej. Jeżeli Ciebie dotyczy osteoporoza pierwotna, proponuję znaleźć kogoś, kto poświęca się leczeniu tej odmiany.

Mimo braku możliwości wyleczenia warto rozpocząć leczenie osteoporozy pierwotnej – proces ten nadal ma ogromną wartość dla zdrowia i jakości życia. Leczenie osteoporozy pierwotnej pozwala, w zależności od przypadku i wybranych metod, do pewnego stopnia odbudować gęstość kości, zatrzymać utratę masy kostnej bądź spowolnić degradację kości. Każde z tych osiągnięć jest bardzo ważne i cenne!

Czy osteoporozę można wyleczyć? TAK, ale…

Wiesz już, jak powinnam zacząć ten punkt: czy osteoporozę wtórną można wyleczyć? Odpowiedź brzmi: tak! Wszystko zależy od przyczyny, która spowodowała przedwczesną utratę masy kostnej. Jeżeli to choroba odpowiada za powstanie osteoporozy wtórnej, poprawa gęstości kości zależna jest od wyleczenia owej choroby. Doskonały przykład stanowią restrykcyjne zaburzenia odżywiania, szczególnie anoreksja typowa. Długotrwałe chorowanie, związane z ogromnym deficytem energetycznym, ubogą dietą, niedoborami witamin i minerałów, rozstrojonymi hormonami oraz brakiem miesiączki, nieuchronnie prowadzi do stopniowego wyjaławiania kości. Najpierw pojawia się osteopenia, czyli etap pośredni między prawidłową gęstością kości a osteoporozą, następnie zaś osteoporoza wtórna. Jeżeli podejmie się leczenie – co istotne: zaburzeń odżywiania, a nie samej osteoporozy! – można w pełni wyleczyć kości.

Osteoporoza wtórna może wystąpić także na skutek:

• nieprawidłowego stylu życia (dieta niedoborowa, brak ruchu, stosowanie używek etc.),
• zaburzonej relacji z jedzeniem i/lub sportem (ciągłe bycie na restrykcyjnej diecie, przeforsowywanie się treningami),
• przyjmowania leków wyjaławiających kości (wtórna osteoporoza polekowa),
• zaburzeń hormonalnych niezwiązanych z dietą ani ruchem (nadczynność tarczycy, cukrzyca, endometrioza, inne),
• chorób układu pokarmowego (utrudniające wchłanianie witamin i minerałów, ale nie tylko),
• chorób innych układów, np. oddechowego, a także chorób narządów (np. nerek) i kości.

Leczenie osteoporozy wtórnej należy podjąć najszybciej, jak tylko się da. Wynika to z faktu, iż w pewnym punkcie życia po pierwsze będzie już za późno (osteoporoza wtórna płynnie przemieni się w osteoporozę pierwotną, związaną m.in. z menopauzą), po drugie wystąpią naturalne czynniki degradujące kości, związane z wiekiem, które mogą pogorszyć stan kości bardziej niż u zdrowego człowieka, ponieważ już na starcie są one w znacznie gorszej kondycji.

Czy osteoporozę można wyleczyć? DOWODY

Jestem żywym – i jakże szczęśliwym! – dowodem na to, że osteoporozę można wyleczyć. Moja piętnastoletnia anoreksja spowodowała ubytki w kościach sięgające -3,4* zarówno w T-score (wynik w stosunku do wzorcowej, szczytowej gęstości kości zdrowych młodych osób), jak i w Z-score (wynik w stosunku do średniej gęstości kości osób w tym samym wieku, tej samej płci i opcjonalnie innych takich samych cechach, np. wzroście, wadze, etniczności). Po zaledwie trzech i pół roku ta sama kość miała już tylko -1,2*, a ogólny wynik – średni ze wszystkich badanych kręgów kręgosłupa (L1-L4) – mieścił się w normie zdrowych kości.

* Jeżeli te numerki niczego Ci nie mówią, już tłumaczę:

• norma (zdrowe kości): +1,0 do -1,0,
• osteopenia: -1,1 do -2,4,
• osteoporoza: -2,5 i poniżej,
• osteoporoza zaawansowana: -2,5 i poniżej + jedno złamanie lub więcej

Badanie gęstości kości: kręgosłup T-score

Poniżej zaprezentowałam tabelę zawierającą coroczne zmiany w gęstości kości: od 2022 roku (densytometria prywatna; wówczas dowiedziałam się o osteoporozie; w tym czasie rozpoczęłam wychodzenie z zaburzeń odżywiania) do 2025 roku (densytometria NFZ, podobnie jak w poprzednich dwóch latach; ogólny wynik to -1,0, co oznacza dokładnie dolny próg zdrowych kości).

Wyniki badania gęstości kości ujęte zostały w skali T-score, czyli odnoszą się do wzorcowej, szczytowej gęstości kości zdrowych młodych osób. Wartość -3,4, którą osiągnęłam w 2022 roku w kręgu L3, oznacza gęstość kości obniżoną względem szczytowej do… 66%! Pisząc bardziej obrazowo: anoreksja zjadła mi 1/3 kręgu L3. W 2025 roku odrobiłam część utraconej masy kostnej i osiągnęłam w kręgu L3 88% gęstości wzorcowej. Jeszcze lepiej wypadły kręgi L2 i L1. Wyszło w nich kolejno 91% i 94% szczytowej gęstości kości. Oczywiście nie zamierzam na tym poprzestać, idę po więcej!

	2022	2023	2024	2025
L1	-2,6	-2,2	-1,7	-0,6
L2	-2,4	-2,2	-1,7	-0,9
L3	-3,4	-2,4	-1,7	-1,2
L4	-3,2	-2,4	-1,9	-1,3
L1-L2		-2,2	-1,7	-0,7
L1-L3		-2,2	-1,6	-0,8
L1-L4	-2,9	-2,3	-1,7	-1,0
L2-L3		-2,3	-1,7	-1,0
L2-L4		-2,3	-1,8	-1,1
L3-L4		-2,4	-1,8	-1,2

Badanie gęstości kości: kręgosłup Z-score

Do pewnego wieku wartości T-score i Z-score pokrywają się, ponieważ skala T-score została opracowana na podstawie zdrowych ludzi w przedziale wiekowym 20-29 lat, kiedy to kości cieszą się szczytową gęstością. (Niektóre źródła podają trochę inny przedział wiekowy, w związku z czym nie wiem, czy T-score zawsze wiąże się z tą samą grupą odniesienia).

W diagnostyce stosuje się oba wskaźniki, aczkolwiek niosą one różne dane. T-score informuje o bezwzględnym ubytku kości (straciliśmy x od momentu szczytowego), a Z-score ustawia pacjenta na tle osób o podobnych cechach, zwłaszcza płci i wieku. Dzięki wskaźnikowi Z-score dowiadujemy się, jaki mamy ubytek względem gęstości kości, którą powinniśmy mieć w danym momencie. Dla przykładu: w 2022 roku miałam 30 lat (densytometrię wykonałam przed urodzinami), a moja gęstość kości w kręgu L3 wynosiła 66% tego, ile miały moje równolatki. W kolejnych latach ten kręg osiągał kolejno: 77% (2023 rok), 85% (2024 rok) i 88% (2025 rok), w stosunku do moich rówieśniczek.

	2022	2023	2024	2025
L1	-2,6	-2,1	-1,5	-0,6
L2	-2,4	-2,2	-1,4	-0,9
L3	-3,4	-2,3	-1,4	-1,2
L4	-3,2	-2,3	-1,6	-1,3
L1-L2		-2,1	-1,4	-0,7
L1-L3		-2,1	-1,4	-0,8
L1-L4	-2,9	-2,2	-1,5	-1,0
L2-L3		-2,2	-1,4	-1,0
L2-L4		-2,3	-1,5	-1,1
L3-L4		-2,3	-1,5	-1,2

Badanie gęstości kości: kość biodrowa T-score

W celu diagnostyki osteoporozy stosuje się badanie gęstości kości (densytometrię) kręgosłupa (odcinka lędźwiowego L1-L4) i/lub kości biodrowej. Jak wynika z mojego doświadczenia, niektórzy specjaliści za wiarygodne uznają tylko to drugie.

Ja przeszłam badania gęstości kości w czterech następujących po sobie latach, natomiast tylko dwa obejmowały kość biodrową: pierwsze (prywatne) i ostatnie (na NFZ, z 2025 roku). W pierwszym badaniu za wynik diagnostyczny wzięto total, czyli łączną wartość ubytków w kości biodrowej. Nie miało to wielkiego znaczenia, bo zarówno total, jak i neck (szyjka kości udowej, element najbardziej podatny na złamania) wykazały osteoporozę. Natomiast w 2025 roku jako wynik diagnostyczny potraktowano neck, w związku z czym uzyskałam diagnozę gęstości kości w normie. Gdyby jednak spojrzeć na total, wyszłaby osteopenia. Wniosek: mam nad czym pracować. Podczas kolejnej densytometrii zamierzam zobaczyć kolejną poprawę.

	2022	2025
Neck	-2,7	-0,8
Wards		-1,7
Troch		-2,0
Total	-2,8	-1,3

Badanie gęstości kości: kość biodrowa Z-score

Badanie gęstości kości biodrowej w skali Z-score, podobnie jak densytometria kręgosłupa, wygląda optymistyczniej niż w skali T-score. Innymi słowy: po ukończeniu trzydziestego roku życia wypada się lepiej na tle równolatek względem kobiet w szczytowej formie. Nic w tym dziwnego, wszak po przekroczeniu wieku maksymalnej gęstości kości trzeba się spodziewać powolnego spadku i pracować ciężej, by zachować jakość kości. To kolejny powód, dla którego leczenia osteoporozy nie należy odkładać na później.

	2022	2025
Neck	-2,6	-0,6
Wards		-1,6
Troch		-2,o
Total	-2,7	-1,2

Jak leczyć osteoporozę wtórną, pierwotną?

Sposoby na to, jak leczyć osteoporozę, do pewnego stopnia są zbieżne dla osteoporozy pierwotnej i osteoporozy wtórnej. Podstawę dbania o gęstość kości stanowią:

• dieta bogata w wapń (1000 mg wapnia dziennie),
• suplementacja witaminy D3 (opcjonalnie wapnia, witaminy K),
• ruch (szczególną rolę odgrywają ćwiczenia siłowe, oporowe, w dalszej kolejności chodzenie, bieganie, pływanie),
• rezygnacja z używek (papierosów, alkoholu, kofeiny w dużej ilości),
• farmakoterapia (opcjonalnie; dla kobiet po menopauzie np. hormonalna terapia zastępcza).

JEDNAKŻE pomiędzy leczeniem osteoporozy pierwotnej i wtórnej występują różnice, o których warto pamiętać. Jak już wiesz, osteoporoza wtórna spowodowana jest inną chorobą, ewentualnie stanowi skutek uboczny przyjmowania leków. Trzeba zatem wyleczyć chorobę i/lub rozwiązać problem leżące u podstaw osteoporozy wtórnej, by ta ustąpiła.

W zależności od przyczyny wystąpienia osteoporozy wtórnej różnicuje się leczenie. Dla przykładu: osoby z osteoporozą wtórną wywołaną przez przewlekłe przyjmowanie silnych leków najczęściej mogą, a zapewne wręcz powinny ćwiczyć siłowo. Zupełnie przeciwnie jest w przypadku osób z restrykcyjnymi zaburzeniami odżywiania, takimi jak anoreksja czy bulimia, związanymi z istnieniem dużego długu energetycznego, brakiem miesiączki, dietą niedoborową i nadmiarem ćwiczeń. Takie osoby odbudują gęstość kości dzięki rezygnacji z ruchu, nie zaś zwiększeniu jego ilości.

Jak WYLECZYĆ osteoporozę po zaburzeniach odżywiania, anoreksji, odchudzaniu, restrykcjach etc.?

Jeżeli leczysz się z restrykcyjnych zaburzeń odżywiania albo Twoja osteoporoza wtórna wywołana jest zaburzoną relacją z jedzeniem i ciałem, długotrwałym odchudzaniem, nadmiernym ćwiczeniem, innymi czynnikami związanymi z powstaniem deficytu energetycznego i/lub utratą masy ciała, Twoimi priorytetami skutkującymi odbudową gęstości kości są:

➜ spłata długu energetycznego

• jak wyleczyć osteoporozę: spożywać dużą liczbę kalorii każdego dnia aż do wyrównania deficytu energetycznego (uwaga: u niektórych konieczna jest tymczasowa nawiązka w postaci zwiększenia wagi ponad wyjściową), powstrzymać się od aktywności fizycznej, tak aby nie pogłębiać długu energetycznego,

➜ odżywienie organizmu

• jak wyleczyć osteoporozę: uwzględnić w diecie wszystkie grupy produktów, ze szczególnym naciskiem na tłuszcz, z którym wiele osób cierpiących na zaburzenia odżywiania ma ogromny problem, pamiętać o sięganiu po produkty z wapniem (1000 mg wapnia dziennie), suplementować witaminę D3, a także jeść produkty zawierające te witaminy i minerały, których deficyt wykazały badania krwi,

➜ powstrzymanie się od aktywności fizycznej

• jak wyleczyć osteoporozę: poświęcić czas na odpoczynek i pracę nad psychiką; aktywność fizyczna w tym momencie jedynie pogłębia deficyt energetyczny i oddala od wyzdrowienia (zarówno fizycznego, jak i psychicznego!), ponadto treningi powodują stres w organizmie, co utrudnia odbudowę gęstości kości, a część ćwiczeń może być niebezpieczna przy osteoporozie ze względu na ryzyko wystąpienia mikrouszkodzeń w kościach,

➜ odzyskanie miesiączki

• jak wyleczyć osteoporozę: nie sposób przecenić roli poprawnych cykli w utrzymaniu prawidłowej gęstości kości; właściwa praca hormonów płciowych – z estrogenami na czele – jest wręcz niezbędna do wyleczenia osteoporozy wtórnej; czynnościowy podwzgórzowy brak miesiączki leczy się: jedząc (dużo kalorii + wszystkie grupy produktów z naciskiem na tłuszcz), odpoczywając (brak ruchu, a już zwłaszcza intensywnego) i unikając stresu (niedobór kalorii i uprawianie sportu również podnoszą kortyzol!),

➜ zwiększenie masy ciała i tkanki tłuszczowej

• jak wyleczyć osteoporozę: zwiększenie wagi i tłuszczu to pożądany skutek spłaty długu energetycznego i odżywienia organizmu, jako iż zwiększenie masy ciała i ilości tkanki tłuszczowej warunkuje odzyskanie miesiączki, a w następstwie odbudowę gęstości kości,

➜ praca nad schematami zaburzonego jedzenia

• jak wyleczyć osteoporozę: konieczne są zaprzestanie głodzenia się przez cały dzień celem zachowania kalorii na wieczór, unikanie długich przerw między posiłkami, skończenie z zapychaniem się warzywami, zalewaniem żołądka kawą czy też jedzeniem produktów light, byle tylko pozbyć się głodu jak najmniejszym kosztem kalorycznym, praca nad pozostałymi przekonaniami związanymi z jedzeniem, ruchem i ciałem,

➜ praca nad innymi szkodliwymi schematami

• jak wyleczyć osteoporozę: należy unikać jak ognia picia alkoholu i palenia papierosów celem zabicia głodu, szukania wymówek wobec konieczności zwiększenia kalorii, zrobienia sobie przerwy od aktywności fizycznej czy też przytycia, przyjmowania leków na przywrócenie miesiączki i/lub odbudowę kości celem uniknięcia konieczności przytycia, a także stosowania wszelakich metod pozwalających zachować masę ciała, w tym przeczyszczania się środkami farmakologicznymi, wymiotowania, wykorzystywania różnych magicznych preparatów i przedmiotów rzekomo spalających tłuszcz.

Ukazane wyżej naturalne sposoby na to, jak wyleczyć osteoporozę wtórną związaną z nieprawidłowościami w diecie i/lub ruchu, w zupełności wystarczą do odbudowania gęstości kości. Leki nie są niezbędne (choć oczywiście mogą być bardzo pomocne w nielicznych szczególnych przypadkach, jeżeli tak uzna prowadzący Cię lekarz). Mało tego! Farmakologia może zaszkodzić i oddalać od wyzdrowienia, jeśli pacjent będzie ją traktował jako zastępstwo podjęcia własnej pracy.

Jak SZYBKO wyleczyć osteoporozę?

Przerażona lub załamana otrzymaną diagnozą możesz się zastanawiać, jak szybko wyleczyć osteoporozę wtórną po zaburzeniach odżywiania, zaburzonej relacji z jedzeniem/ruchem, odchudzaniu, diecie restrykcyjnej lub intensywnych treningach sportowych. Istnieje na to sposób, choć oczywiście określenie szybko jest pojęciem względnym – być może masz nadzieję na wyleczenie osteoporozy w kilka miesięcy, ale takie tempo jest po prostu nieosiągalne. Dla mnie trzy i pół roku, w które wyprowadziłam kości z osteoporozy do częściowo normy, a częściowo lekkiej osteopenii, stanowi rewelacyjne tempo zmian. Takiego życzę również Tobie.

➜ MinnieMaud (Homeodynamic Recovery Method) ← kliknij, by poznać zasady metody

• jak szybko wyleczyć osteoporozę: preferowaną przeze mnie metodą jest MinnieMaud (Homeodynamic Recovery Method). Jest to metoda wychodzenia z restrykcyjnych zaburzeń odżywiania. Pozwala maksymalnie szybko odrobić dług energetyczny, uzupełnić niedobory, poprawić stan psychiczny (tak, częściowo poprawia się sam!), odzyskać miesiączkę i w rezultacie odbudować kości. Ba! metoda ta naprawia wiele innych szkód poczynionych organizmowi nieprawidłową relacją z jedzeniem i/lub aktywnością fizyczną. W praktyce sprowadza się do dwóch zasad: jedz (znacznie więcej kalorii, niż sądzisz, że powinnaś, a także wszystko, bez żadnych restrykcji) i siedź na tyłku (do odwołania nie uprawiaj sportu, poświęć czas na regenerację ciała i psychiki),

➜ All In ← kliknij, by poznać zasady metody

• jak szybko wyleczyć osteoporozę: istnieje alternatywna metoda, moim zdaniem bazująca na MinnieMaud, jednak mniej kategoryczna, więc nieco przystępniejsza dla osób przerażonych perspektywą jedzenia bez limitów i braku ruchu. All In, bo o niej mowa, to sposób na przywrócenie miesiączki po odchudzaniu, zbyt intensywnych treningach, stosowaniu restrykcyjnej diety etc. Stanowi odpowiedź na problem zaniku okresu u kobiet doświadczających czynnościowego podwzgórzowego braku miesiączki. Według autorek nadaje się również dla osób z zaburzeniami odżywiania, jednak ja mam poważne wątpliwości, jako iż metoda ta mimo wszystko dopuszcza aktywność fizyczną. Na pewno jednak nadaje się do leczenia osteoporozy wtórnej, gdyż stosowanie jej sprawia, że przestrzega się wszystkich zasad potrzebnych do odbudowania gęstości kości. Krótko mówiąc: trzeba przytyć, jeść poprawnie (więcej niż obecnie i wszystkie rodzaje produktów), uzupełnić niedobory i odzyskać okres.

Silne zaangażowanie w All In pozwala wyleczyć osteoporozę tak samo szybko jak podążanie metodą MinnieMaud, ponieważ silne zaangażowanie w All In = stosowanie MinnieMaud. Ograniczone zaangażowanie w All In, skupione na przestrzeganiu jedynie minimalnych wytycznych, prawdopodobnie także może odnieść skutek w przywracaniu gęstości kości, lecz znacznie mniejszy.

Ostatecznie sama odpowiedz sobie na pytanie, co jest dla Ciebie ważniejsze: szybko wyleczyć osteoporozę, zanim będzie za późno lub dojdzie do powikłań takich jak mikrozłamania, czy też odsuwać zdrowie kości w czasie, ale za to czuć się bezpiecznie tu i teraz, nie musząc za bardzo modyfikować (nieprawidłowego!) stylu życia (który doprowadził do osteoporozy wtórnej).

Jak SKUTECZNIE leczyć osteoporozę?

Jeżeli chodzi o to, jak szybko wyleczyć osteoporozę, moim typem jest Homeodynamic Recovery Method (MinnieMaud). A jeśli chcesz dołożyć do tego wiedzę, jak skutecznie leczyć osteoporozę, do podążania wytycznymi MinnieMaud warto dodać następujące kroki:

➜ uzyskanie wsparcia psychicznego

• jak skutecznie leczyć osteoporozę: w procesie leczenia osteoporozy wtórnej wynikającej z omawianych dziś czynników nieocenione jest wsparcie psychiczne. W zależności od potrzeb, preferencji i możliwości – chociażby finansowych – można sięgnąć po opcje profesjonalne, takie jak psycholog, psychoterapeuta, psychodietetyk lub inny specjalista pracujący w tym zakresie. Dodatkowo warto mieć oparcie w bliskich osobach. Wsparcie eksperta czy też bliskich pozwala utrzymać się na właściwym kursie. Jest to element, który wiele osób bagatelizuje, co niestety prowadzi do powrotu do szkodliwych schematów i pogłębiania problemów z relacją z jedzeniem, ruchem i ciałem oraz oczywiście ponownego pogorszenia stanu kości,

➜ stosowanie przemyślanej diety

• jak skutecznie leczyć osteoporozę: metody MinnieMaud i All In zachęcają do jedzenia więcej niż do tej pory: kalorycznie, objętościowo, rodzajowo. W nowej diecie należy uwzględnić wszystkie rodzaje produktów, łącznie z tymi, które etykietowało się jako zakazane, szkodliwe, złe, bezwartościowe etc. Nie wolno liczyć kalorii, chyba że celem upewnienia się, iż dostarcza się ich odpowiednio dużo (dolne wytyczne w obu metodach są podobne). Ale! Jeżeli Twoim celem jest leczenie osteoporozy, powinnaś wprowadzić do wybranej przez siebie metody jedną drobną modyfikację. Mianowicie mimo pracy nad uzyskaniem luzu psychicznego związanego z żywieniem musisz zacząć pilnować wapnia w diecie. Po tygodniach, miesiącach bądź latach deprywacji spożywczej możesz mieć ochotę jeść same zakazane wcześniej produkty. I okej, możesz to robić – smacznego i na zdrowie! Warto jednak zadbać o odżywczą podstawę: produkty dostarczające łącznie 1000 mg wapnia dziennie,

➜ utrzymanie nowych, korzystnych wzorców

• jak skutecznie leczyć osteoporozę: raz odbudowana gęstość kości nie jest dana na zawsze. Po pierwsze zmiany hormonalne związane z wiekiem będą oddziaływać na jakość kośćca, w związku z czym pewnego dnia znów możesz doświadczyć osteopenii bądź osteoporozy. Po drugie – i to jest znacznie ważniejsze – porzucenie dobrych wzorców zachowań może zatrzymać proces odbudowy lub wręcz cofnąć rezultaty, które udało Ci się wypracować. Z tego powodu warto zachować korzystne wzorce na… zawsze. Pracuj nad relacją z jedzeniem, ruchem i ciałem, aby nie wrócić na stare tory: nie odchudzać się (w sposób szkodliwy, a być może wcale), nie wprowadzać restrykcji (szkodliwych, a być może żadnych) etc.

Czy można wyleczyć osteoporozę? WNIOSKI

Tak, można wyleczyć osteoporozę, jeśli jest wtórna. W przypadku obniżonej gęstości kości na skutek złej diety, niskiej masy ciała i/lub tkanki tłuszczowej, nadmiaru ruchu, zaburzeń odżywiania bądź zaburzonej relacji z jedzeniem warto zastosować się do wskazówek, które przedstawiłam w publikacji.

Z jednej strony jest to łatwe, bo wystarczy przestrzegać jasno określonych wytycznych. Z drugiej – może być cholernie trudne. Nie bez powodu zaburzenia odżywiania, zaburzone relacje z jedzeniem czy też bycie na nieskutecznej diecie odchudzającej to problemy ciągnące się latami, mimo iż człowiek jest nimi zmęczony i wcale ich nie chce. Warto uzyskać wsparcie i zaangażować się w praktyki podtrzymujące dążenie do celu, którym być może poświęcę osobną publikację.